Loading...
Κρίσεις και Ζητήματα Ασφαλείας

20 χρόνια μετά την τρομοκρατική ενέργεια της 11ης Σεπτεμβρίου του 2001: Η διάρθρωση της Αλ – Κάιντα, πως φτάσαμε στην τρομοκρατική ενέργεια;

Γράφει η Παναγιώτα Γεωργακοπούλου

Η 11η Σεπτεμβρίου 2001 αποτέλεσε μία ημέρα που θα έμενε ανεξίτηλα γραμμένη, όχι μόνο στην αμερικανική ιστορία αλλά και στην παγκόσμια. Εννέα η ώρα και τρία πρώτα λεπτά το πρωί, της 11ης Σεπτεμβρίου, η τρομοκρατική οργάνωση Αλ Κάιντα επρόκειτο να μεταβάλλει τα έως τότε δεδομένα της διεθνούς σκηνής. Οι επιθέσεις σε Νέα Υόρκη και Ουάσιγκτον προκάλεσαν θανάτους και καταστροφές ενώ ακόμα σηματοδότησε την έναρξη του πολέμου κατά της τρομοκρατίας εκ μέρους των ΗΠΑ. Περίπου 2.750 άνθρωποι σκοτώθηκαν στη Νέα Υόρκη και 184 στο Πεντάγωνο εκείνο το πρωινό. 

Είκοσι χρόνια μετά,ο ισλαμισμός και η τρομοκρατία συνεχίζουν να υφίστανται και να αποτελούν μάστιγα για ολόκληρο τον κόσμο. Η Αλ Κάιντα συνιστά μια μαχητική ισλαμιστική οργάνωση η οποία συστάθηκε από τον Οσάμα Μπιν Λάντεν στα τέλη της δεκαετίας του 1980. Η εν λόγω οργάνωση ξεκίνησε ως ομάδα για την στήριξη των Μουσουλμάνων, που πολεμούσαν κατά της Σοβιετικής ένωσης στα Αφγανικά εδάφη. Αν και μετά την αποχώρηση των Σοβιετικών από το Αφγανιστάν, το 1989, η οργάνωση διαλύθηκε, στις αρχές του 1990 επανιδρύθηκε με έδρα το Αφγανιστάν, υπό την αιγίδα της πολιτοφυλακής των Ταλιμπάν. Η μαχητική οργάνωση, δημιούργησε στρατόπεδα για ισλαμιστές σε ολόκληρο τον κόσμο, εκπαιδεύοντας χιλιάδες, για την απόκτηση πολεμικών ικανοτήτων. Οι πράκτορες της Αλ-Κάιντα συμμετείχαν σε πλήθος τρομοκρατικών επιθέσεων, όπως σε αυτές εναντίον των πρεσβειών των ΗΠΑ στο Ναϊρόμπι της Κένυας και στην Τανζανία το 1998. Πιο συγκεκριμένα, συμμετείχαν και στην βομβιστική επίθεση αυτοκτονίας εναντίον του αμερικανικού πολεμικού πλοίου Cole στο Άντεν της Υεμένης το 2000. Ωστόσο, η πιο γνωστή επίθεση της Αλ Κάιντα είναι αυτή της 11ης Σεπτεμβρίου του 2001. Χαρακτηριστικό είναι δε, πως μετά την προαναφερόμενη επίθεση, η Αλ Κάιντα στις ανακοινώσεις της, την χαρακτήριζε επανειλημμένα ως “δικαιολογημένη”, λόγω της επίθεσης της Δύσης εναντίον των Μουσουλμάνων. 

Η Αλ Κάιντα στηρίζεται στην «ιδεολογία του τζιχαντισμού», διακηρύσσοντας ότι ενεργεί στο όνομα του ιερού πολέμου, έχοντας ως στόχο την χριστιανική δύση, το Ισραήλ και τους Εβραίους καθώς και τις θεωρούμενες ως “άπιστες” προδοτικές μη ισλαμικές ηγεσίες των κρατών του μουσουλμανικού κόσμου. Ανεξαρτήτως οποιασδήποτε διαφοροποίησης, τοπικής, εθνικής, θρησκευτικής, το ισλαμιστικό κίνημα ενεργεί στο όνομα του ιερού πολέμου. Χρησιμοποιώντας την ρητορική του τζιχαντισμού, η Αλ Κάιντα λειτουργεί ως ιδεολογική βάση γύρω από την οποία συγκροτούνται, επικοινωνούν και δρουν παγκοσμίως πυρήνες ισλαμιστών και ισλαμιστικές ομάδες. Η Αλ Κάιντα βασίζεται σε έννοιες κυρίαρχες στην σύγχρονη ριζοσπαστική ισλαμιστική σκέψη και ιδεολογία, οι οποίες αναδείχθηκαν κυρίως από τους ριζοσπάστες ισλαμιστές Κουτμπ, Μαοντούντι και Φάρατζ. 

Η Αρχή Προστασίας Συντάγματος της Βαυαρίας, μάλιστα, αναφέρει και ορίζει το δόγμα της Αλ Κάιντα ως εξής : «Η ιδεολογία της Αλ Κάιντα χαρακτηρίζεται από νέο-σαλαφιστικό τζιχαντισμό. Η οπτική της για τον κόσμο χωρίζει την ανθρωπότητα σε μουσουλμάνους και άπιστους. Καθήκον των μουσουλμάνων είναι να αγωνιστούν ενόπως εναντίον των απίστων, εφόσον αυτοί δεν συντάσσονται (με τους πιστούς). Άπιστοι θεωρούνται ιδίως οι χριστιανοί και οι εβραίοι. Στα μάτια της Αλ Κάιντα, οι κυβερνήσεις πολλών μουσουλμανικών κρατών θεωρούνται ως απόλυτες μαριονέτες των ΗΠΑ, εξαιτίας της άρνησής τους να πολεμήσουν τις ΗΠΑ και το Ισραήλ και να ενστερνιστούν μια ΄΄μουσουλμανική΄΄ τάξη. Σκοπός της είναι η δημιουργία ενός ΄΄ισλαμικού κράτους΄΄. Σχετικά με το σύστημα και την οργάνωση ενός τέτοιου κράτους σπανίως υπάρχουν αντιλήψεις, ενώ δεν υπάρχει απολύτως καμία ταύτιση απόψεων. Ο εχθρός είναι η ΄΄παρακμιακή Δύση΄΄. Στόχοι επιθέσεων είναι επίσης και μουσουλμανικά κράτη τα οποία είτε συνεργάζονται με την Δύση (πρωτίστως η Σαουδική Αραβία και το Κουβέιτ) είτε θεωρούνται πολύ ΄΄δυτικά΄΄ (Τουρκία)».

Ωστόσο, η επίθεση στους Δίδυμους Πύργους δεν ήταν η πρώτη τρομοκρατική επίθεση που είχε σχέση με τον Οσάμα Μπίν Λάντεν. Το 1995 τέσσερις Σαουδάραβες σκότωσαν πέντε Αμερικανούς και δυο Ινδούς μετά από έκρηξη στο αρχηγείο ενός αμερικανικού κέντρου για την Εθνική Φρουρά της Σαουδικής Αραβίας. Πριν συλληφθούν και εκτελεστούν, μέσω δηλώσεων στην τηλεόραση, ομολόγησαν πως τελούσαν υπό τις εντολές του Οσάμα Μπίν Λάντεν. Δεκαπέντε άτομα από τα δεκαεννέα που πραγματοποίησαν την επίθεση στους Δίδυμους Πύργους ήταν Σαουδάραβες όπως και ο αρχηγός τους Οσάμα Μπίν Λάντεν. 

Ως εκ τούτου, με αυτήν την ρητορική η Αλ Κάιντα λειτουργεί ως ιδεολογική κρηπίδα με βάση την οποία συγκροτούνται, επικοινωνούν και ενεργούν διεθνείς πυρήνες ισλαμιστών και ισλαμιστικών ομάδων. Η επίθεση της 11ης Σεπτεμβρίου έδωσε νέα διάσταση στον όρο τρομοκρατία, ενώ μετά την επίθεση οι ΗΠΑ ξεκίνησαν ένα “πόλεμο κατά της τρομοκρατίας”, ο οποίος αποτέλεσε μία ευκαιρία για την αναδιοργάνωση των 2 κυρίαρχων αντιπάλων, της Ρωσίας και της Κίνας. 

Βιβλιογραφία

KAMOLNICK, P.  THE AL-QAEDA ORGANIZATION AND THE ISLAMIC STATE ORGANIZATION. The United States Army War College. Ανακτήθηκε από : https://publications.armywarcollege.edu/pubs/3296.pdf

Lynch, M. (2006, Spring ). Al-Qaeda’s Media Strategies. Center for the National Interest. Ανακτήθηκε από : https://www.jstor.org/stable/42897599?seq=1#metadata_info_tab_contents

Tim, M. (2021). Η Δύναμη της Γεωγραφίας. Αθήνα : Διόπτρα.

Γώγος, Κ. (2011). Τουρκικό πολιτικό Ισλάμ και ισλαμιστικά δίκτυα στην Γερμανία. Αθήνα : Λιβάνη.

Britannica, T. Editors of Encyclopaedia (2019, February 6). al-QaedaEncyclopedia Britannica. https://www.britannica.com/topic/al-Qaeda

Πηγή εικόνας:

https://indicator.gr/11i-septemvrioy-2001-i-mera-poy-allaxe-o-planitis-otan-katerreysan-oi-didymoi-pyrgoi-vinteo